Eνεργειακή και διατροφική κρίση που έρχεται.

Μαύρα μαντάτα από διεθνείς οργανισμούς και σοβαρούς οικονομολόγους. Ο Jacques Sapir είναι ένας από αυτούς.
"Η ενεργειακή και διατροφική κρίση που έρχεται:

Ανάλυση του Ζακ Σαπίρ

https://x.com/i/status/2050604489204212134

Σε άρθρο του στο x , που δημοσιεύτηκε στις 2 Μαΐου 2026, ο Ζακ Σαπίρ, αναγνωρισμένος ειδικός της Ρωσίας και σε νομισματικά και ενεργειακά ζητήματα, σκιαγραφεί μια τεκμηριωμένη και ιδιαίτερα ανησυχητική εικόνα της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης που βρίσκεται σε εξέλιξη.
Καθηγητής στην EHESS και στο Κρατικό Πανεπιστήμιο της Μόσχας, ο Σαπίρ βασίζεται στα πιο πρόσφατα δεδομένα διεθνών οργανισμών (ΔΝΤ, Παγκόσμια Τράπεζα, Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας) για να δείξει ότι η διεθνής οικονομική κοινότητα εξακολουθεί να υποτιμά την έκταση και τη διάρκεια των επερχόμενων διαταραχών στις αγορές ενέργειας και στρατηγικών πρώτων υλών.
Ιστορικές και διαρθρωτικές πτώσεις στην παραγωγή βρίσκονται μπροστά μας, όχι πίσω μας.
Τα στοιχεία πλέον συγκλίνουν μεταξύ των μεγάλων οργανισμών:
Πετρέλαιο: -13% (αλλά -40% για τις ποιότητες που είναι κατάλληλες για την πετροχημεία)
Φυσικό αέριο: -20%
Λιπάσματα: -40%
Ήλιο: -35%
Αλουμίνιο: -24%
Οι μειώσεις αυτές δεν είναι συγκυριακές. Προκύπτουν από τη διακοπή της παραγωγής για δύο μήνες, τις ζημιές σε φρεάτια, εγκαταστάσεις άντλησης, διύλισης και φόρτωσης, καθώς και από τις καταστροφές λόγω επιθέσεων και αντεπιθέσεων στην περιοχή.
Ο Ζακ Σαπίρ τονίζει ότι, ακόμη και σε περίπτωση άμεσης ειρήνης, θα χρειαστούν τουλάχιστον 2,5 χρόνια για να επανέλθει η παραγωγή μόλις στο 80% των προηγούμενων επιπέδων, αφήνοντας ένα διαρθρωτικό έλλειμμα 20% στην παγκόσμια παραγωγή πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Αυτή η κατάσταση εξηγεί ήδη την αντιστροφή των τιμών: το ρωσικό Urals (βαρύ πετρέλαιο κατάλληλο για τη χημική βιομηχανία) διαπραγματεύεται πλέον ακριβότερα από το Brent.
Τα σενάρια του ΔΝΤ κινούνται μεταξύ άρνησης και ρεαλισμού. Το ΔΝΤ δημοσίευσε τον Απρίλιο του 2026 επίσημες προβλέψεις που επιφανειακά δείχνουν μια «μέτρια» κρίση. Ωστόσο, ο Σαπίρ επισημαίνει ότι οι ίδιοι οι ειδικοί του Ταμείου χαρακτηρίζουν τις βασικές τους υποθέσεις «μη ρεαλιστικές».
Παρουσιάζονται δύο εναλλακτικά σενάρια:
Σενάριο «αρνητικό»: συρρίκνωση της παγκόσμιας ανάπτυξης κατά -0,85%
Σενάριο «σοβαρό»: συρρίκνωση κατά -1,3%
Οι προσωπικοί υπολογισμοί του οικονομολόγου, σε συνεργασία με ειδικούς στη Μέση Ανατολή, το Χιούστον και τη Ρωσία, συγκλίνουν προς το παρόν με το αρνητικό σενάριο.
Ωστόσο, ενδέχεται σύντομα να προσεγγίσουν το σοβαρό σενάριο, δεδομένων των πραγματικών ζημιών στις υποδομές.
Μια αγροτική καταστροφή είναι ήδη ορατή. Η πτώση κατά 40% στην παραγωγή λιπασμάτων αποτελεί τον πιο άμεσο και σοβαρό κίνδυνο.
Ο Ζακ Σαπίρ μιλά για «αγροτική καταστροφή» που είναι ήδη ορατή στον Ινδικό Ωκεανό και στις Ηνωμένες Πολιτείες. Οι συγκομιδές στα τέλη καλοκαιριού και το φθινόπωρο του 2026 προμηνύονται καταστροφικές. Αυτή η έλλειψη, σε συνδυασμό με τη μείωση της διαθεσιμότητας αγροτικού ντίζελ, θα προκαλέσει:
Σημαντική αύξηση των παγκόσμιων τιμών τροφίμων.
Απότομη επιδείνωση της οικονομικής κατάστασης των αγροτών.
Ειδικές επιπτώσεις για τη Γαλλία και την Ευρώπη
Για τη Γαλλία, οι επιπτώσεις θα γίνουν αισθητές μεταξύ τέλους Αυγούστου και μέσων Οκτωβρίου 2026. Η οικονομία, ήδη στάσιμη το πρώτο τρίμηνο (ανάπτυξη 0%), κινδυνεύει με σημαντική συρρίκνωση:
Ο πληθωρισμός πιθανόν θα κινηθεί μεταξύ 5% και 6% (έναντι 4% που προβλέπουν ορισμένοι παρατηρητές)·
Η ανάπτυξη για το 2026 θα αναθεωρηθεί από +1,1% (πρόβλεψη Ιανουαρίου) σε -0,2% ή ακόμη και -0,7% σύμφωνα με πιο απαισιόδοξες εκτιμήσεις που περιλαμβάνουν τον τομέα των υπηρεσιών.
Η Ευρώπη εμφανίζεται ως η πιο ευάλωτη περιοχή: δεν βρίσκεται σε καλή θέση για να απορροφήσει το πλεόνασμα ρωσικής παραγωγής, σε αντίθεση με την Ασία, η οποία διαθέτει τόσο τα οικονομικά μέσα όσο και την πολιτική βούληση να το εκμεταλλευτεί.
Απαιτείται ταχεία έναρξη διαπραγματεύσεων.
Συγκεκριμένες ελλείψεις σε ντίζελ και κηροζίνη έχουν ήδη ανακοινωθεί, με μείωση 25% έως 35% των πτήσεων στον Ινδικό Ωκεανό. Οι επιπτώσεις αυτές αναμένεται να επεκταθούν στην Ευρώπη τις επόμενες εβδομάδες.
Ο Ζακ Σαπίρ συντάσσεται με τον συνάδελφό του Νικολά Μεϊλάν, καλώντας σε άμεση έναρξη διαπραγματεύσεων με τη Ρωσία.
Χωρίς αυτή την ταχεία κίνηση, η Ασία θα καταλάβει μόνιμα τη θέση της Ευρώπης σε αυτές τις στρατηγικές αγορές. Καταλήγει τονίζοντας ότι οι αναλύσεις αυτές δεν αποτελούν υπερβολική απαισιοδοξία: ακόμη πιο δυσοίωνες εκτιμήσεις (έως και πέντε χρόνια για επιστροφή στην κανονικότητα) κυκλοφορούν μεταξύ ορισμένων ειδικών.
Το μήνυμα είναι σαφές: η άρνηση πρόβλεψης από τις δυτικές κυβερνήσεις κινδυνεύει να επιδεινώσει σημαντικά τις συνέπειες μιας κρίσης της οποίας τα βασικά χαρακτηριστικά είναι ήδη καλά τεκμηριωμένα από τους ίδιους τους διεθνείς οργανισμούς.
Το άρθρο του Ζακ Σαπίρ αποτελεί μια χρήσιμη υπενθύμιση: στην οικονομία όπως και στη γεωπολιτική, το να κυβερνάς σημαίνει να προβλέπεις.
Η εποχή των αυταπατών τελείωσε. Ξεκινά εκείνη των ρεαλιστικών και θαρραλέων επιλογών.
Δυστυχώς, η Ευρώπη δεν φαίνεται ικανή για αυτό.