Μέτρα "εκτάκτου ανάγκης" .... (ή αλλιώς: να σας πάρουμε τα μέτρα;)


Blogger: Eξ΄αφορμής μιας ανάρτησης στο FB του Παν. Γεννηματά

Παναγιώτης Γεννηματάς

Η ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ  ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ.

         Πολλοί φίλοι, εξ αφορμής της (πιο κάτω)  πρόσφατης ανάρτησης άρθρου μου για την "χαμένη τιμή της ιατρικής" με ερωτούν αν και πώς η πολιτικοποίηση των αυταρχικών  μέτρων υγειονομικής προστασίας για τον κορωνοιό και τον υποχρεωτικό (εμμέσως, αμέσως ή σταδιακά) εμβολιασμό θα μπορούσε να αποφευχθεί.  

        Συνοπτικά η απάντηση είναι η εξής: οποιαδήποτε μέτρα "εκτάκτου ανάγκης" είναι αναπόφευκτο να άπτονται, σε μικρότερο η μεγαλύτερο βαθμό, των ατομικών δικαιωμάτων. Ο,τιδήποτε όμως άπτεται της ακεραιότητας των ατομικών δικαιωμάτων καθίσταται αυτοδικαίως πολιτικό. Η ακεραιότητα των ατομικών δικαιωμάτων είναι ο πυρήνας κάθε φιλελεύθερης συνταγματικής τάξης.

Σε αμέσως ανώτερο επίπεδο γενίκευσης: οι θεσμικές προβλέψεις περί "εκτάκτου ανάγκης", ακόμη και αν ρυθμίζονται συνταγματικά, υπόκεινται στην ούτως η άλλως αυθαίρετη πολιτική εκτίμηση περί του "εκτάκτως αναγκαίου" και της πιθανολόγησης του κινδύνου που απειλεί δημόσια ( ή και ιδιωτικά) αγαθά.  Εκ προοιμίου επομένως οι προβλέψεις αυτές κινούνται στα όρια της συνταγματικότητας. Πόσο μάλλον οι  τυχόν πράξεις που τις υλοποιούν...

        Κατόπιν αυτού ο σε έσχατο βαθμό αρμόδιος να κρίνει τον βαθμό απειλής των δημοσίων αγαθών, εν ονόματι του οποίου λαμβάνονται τα έκτακτα μέτρα, κυρίως όμως να ελέγξει την πολιτική αξιολόγηση περί συνδρομής όρων  "εκτάκτου ανάγκης", όπως την αξιολογεί πριν απ αυτόν η εκάστοτε κυβέρνηση, είναι ο κυρίαρχος λαός. 

Η τεχνοκρατική εμπειρογνωμοσύνη οφείλει να τίθεται στη διάθεσή του. 

Αλλοιώς  δεν αποτελεί  επιστήμη αλλά ύποπτον και διαβλητό αποκρυφισμό! Τα δικαστήρια εξάλλου νομιμοποιούνται ασφαλώς να κρίνουν επί επιμέρους μέτρων ασφαλείας, τα οποία περιβάλλονται τον τύπο διοικητικής απόφασης. Η όλη όμως εκτίμηση περί συνδρομής συνθηκών "εκτάκτου ανάγκης", με την επίκληση της οποίας και  λαμβάνονται τα μέτρα που ενδεχομένως θίγουν ατομικά δικαιώματα, είναι καθαρά πολιτική. 

        Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η υγειονομική συγκυρία υπό την οποίαν εδώ και ενάμισυ έτος διατελούμε έχει θέσει σε δοκιμασία τη συνταγματική τάξη. Μαζί με αυτήν δοκιμάζεται βεβαίως και η συνταγματική ευαισθησία, αλλά και η καθ'όλου ευθυκρισία της κυβέρνησης στην οποίαν έλαχε να διαχειριστεί πολιτικά και διοικητικά  την ιδιόμορφη υγειονομική κρίση. Δεν πρέπει όμως να παραβλέπεται ότι η ελληνική πολιτεία και η κοινωνία της τυγχάνει επί δεκαετία να πορεύεται υπό καθεστώς επαχθέστατων οικονομικών ρυθμίσεων οριακής (τουλάχιστον)  συνταγματικής νομιμότητας. Έγκυροι συνταγματολόγοι ομιλούν  μάλιστα περί  κατ' εξακολούθηση  συνταγματικής εκτροπής. 

        Η εμπειρία μιας δεκαετίας βαραίνει επομένως  στους ώμους του ελληνικού λαού δυσβάστακτα.  Ας ελπίσουμε  πάντως  ότι βαραίνει και διδακτικά. Η ειδικότερη όμως υγειονομική συγκυρία που βιώνουμε καλόν είναι να μας προδιαθέτει κατάλληλα και δια το μέλλον. Το μέλλον πιθανόν επιφυλάσσει ποικίλες  σκληρότερες δοκιμασίες,   όχι μόνον εξ αφορμής επιδημιακών υγειονομικών επιπλοκών αλλά και εκ λόγων που θα αφορούν την διαχείριση δημοσίων πόρων όπως π.χ. το νερό,  ή άλλα προβλήματα περιβαλλοντικής ασφάλειας. Επι πλέον,  η  ανισοκατανομή εισοδημάτων είναι πολύ πιθανόν να οδηγήσει, αργά η γρήγορα, σε συγκεκαλυμένα καθεστώτα διαχείρισης "εκτάκτων αναγκών".  

Ο "κυρίαρχος λαός" ας είναι προετοιμασμένος...

======================

Για είμαστε προετοιμασμένοι λοιπόν....

  1. Πως αποφασίζουμε; Ποιός και πως ορίζεται το καθεστώς έκτακτης ανάγκης...
  2. ΑΡΓΥΡΩ ΤΕΓΟΥΤΖΙΚ, ΕΙΡΗΝΟΔΙΚΗΣ Β΄: ΒΙΩΝΟΥΜΕ ΤΗΝ ΕΠΟΧΗ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΚΑΝΟΝΙ(ΣΤΙ)ΚΟΤΗΤΑΣ;
  3. Χωρις να ζούμε έναν πόλεμο: Η κατάσταση έκτακτης ανάγκης δεν μπορεί να διαρκέσει για πολύ…
  4. Γ. Κασιμάτης : Αντίσταση στην Εποχή της Τεχνολογικής Φεουδαρχίας
  5. Από τον Carl Schmitt στον Giorgio Agamben: μερικές κριτικές παρατηρήσεις πάνω στη «κατάσταση εξαίρεσης» και την «πολιτική της επιδημίας» – Μέρος Α’
  6. Από τον Carl Schmitt στον Giorgio Agamben: μερικές κριτικές παρατηρήσεις πάνω στη «κατάσταση εξαίρεσης» και την «πολιτική της επιδημίας» – Μέρος Β
  7. Η σήψη της μεταδημοκρατίας
  8. Το καθεστώς εξαίρεσης και η «κατάσταση αυθαιρεσίας»
  9. Το Πείραμα της Συμμόρφωσης & 150Euro
-----------------

Σχόλια