ΜΕΛΑΣ ΚΩΣΤΑΣ
Στα προηγούμενα άρθρα μας εξετάσαμε την απόκλιση στην ανάπτυξη των ΗΠΑ από την μια και στην έλλειψη αποθήκευσής τους από την άλλη. Οδηγούμαστε στην ακόλουθη εύλογη υπόθεση σχετικά με την υψηλή τιμή του ηλεκτρικού ρεύματος παρά το ότι η παραγωγή από ΑΠΕ στην χώρα μας είναι πολύ υψηλή: Προφανώς οφείλεται στο ότι η προερχόμενη ενέργεια από τις ανανεώσιμες πηγές δεν χρησιμοποιείται τις βραδυνές ώρες παραγωγής, λόγω έλλειψης αποθηκευτικών χώρων. Αυτό σημαίνει ότι οι οριακές τιμές, με βάση τις οποίες καθορίζονται οι τιμές στο χρηματιστήριο ενέργειας, προέρχονται από την χρήση ακριβού φυσικού αερίου.
Η υπόθεσή αυτή είναι απολύτως εύλογη και βασίζεται σωστά στη μηχανική του χρηματιστηρίου ενέργειας. Η υπόθεση επιβεβαιώνεται απόλυτα και με πολύ συγκεκριμένα νούμερα – μάλιστα είναι ακριβώς αυτό που τονίζει το Green Tank σε ξεχωριστή έκθεσή του. Συγκεκριμένα η μηχανική καθορισμού της τιμής είναι η ακόλουθη: ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΕΔΩ
Στις αγορές ηλεκτρικής ενέργειας, η τιμή καθορίζεται από την τελευταία (πιο ακριβή) μονάδα που χρειάζεται για να καλυφθεί η ζήτηση κάθε ώρα – αυτό λέγεται “οριακή τιμή” (marginal pricing). Όταν λείπει αποθήκευση, το πρωί/μεσημέρι: οι ΑΠΕ, ιδίως τα φωτοβολταϊκά, ρίχνουν σημαντικά την τιμή ηλεκτρικού ρεύματος, ακόμα και μέχρι το μηδέν – γιατί υπάρχει αφθονία φθηνής ηλιακής ενέργειας.
Το απόγευμα/βράδυ: Συμβαίνει το ακριβώς αντίστροφο, λόγω των ακριβών μονάδων φυσικού αερίου – γιατί ο ήλιος δύει, οι ΑΠΕ μειώνονται, και το σύστημα στρέφεται στο αέριο για να καλύψει τη ζήτηση, το οποίο γίνεται η οριακή (άρα η καθορίζουσα) τιμή. Η αριθμητική απόδειξη: Μηδενικές τιμές το πρωί με τις ΑΠΕ, 180 ευρώ/MWh το βράδυ με φυσικό αέριο – μια τεράστια διαφορά μέσα στην ίδια μέρα.
Υπάρχει δηλαδή ρητή σύνδεση της ακριβής τιμής του ηλεκτρικού ρεύματος με την έλλειψη αποθήκευσης της ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές. Το Green Tank το λέει ευθέως ως τίτλο έκθεσής του: «Στοιχίζει ακριβά το αέριο στην ηλεκτροπαραγωγή – Λύση η αποθήκευση για να πέσουν οι τιμές ηλεκτρικού ρεύματος». Η αποθήκευση θα επέτρεπε να “μεταφέρεται” η φθηνή μεσημεριανή ηλιακή ενέργεια προς τις βραδινές ώρες αιχμής, αντί να χάνεται (περικοπή) και αντί το σύστημα να στρέφεται στο ακριβό αέριο.
Πώς αυτό μεταφέρεται στους λογαριασμούς
Η ισχυρή σύνδεση της εγχώριας λιανικής με τη χονδρική αγορά είναι ο πιο κομβικός παράγοντας πίσω από την εκτίναξη χρεώσεων, κάτι ιδιαίτερα επιβαρυντικό, γιατί η πλειονότητα των οικιακών καταναλωτών παραμένει σε “πράσινα τιμολόγια” που είναι περισσότερο εκτεθειμένα στις διακυμάνσεις της χονδρεμπορικής τιμής. Συγκεκριμένο παράδειγμα: Τον Ιούλιο 2024 η χονδρική έφτασε 135,2 ευρώ/MWh, και η αντίστοιχη μέση χρέωση πράσινων τιμολογίων τον Αύγουστο ανέβηκε στα 205,2 ευρώ/MWh – η μεγαλύτερη χρέωση όλου του 2024.
Πρόσφατα στοιχεία 2026 που το επιβεβαιώνουν περαιτέρω: Τον Μάρτιο 2026, παρά το ότι οι ΑΠΕ είχαν την υψηλότερη ιστορικά παραγωγή για τον μήνα, το αέριο αυξήθηκε κατά 19,9% σε σχέση με τον Φεβρουάριο, με αποτέλεσμα η μέση τιμή χονδρικής να ανέβει στα 95 ευρώ/MWh, αύξηση 21,3% – δηλαδή ακόμη και σε μήνα-ρεκόρ ΑΠΕ, το αέριο συνέχισε να ανεβάζει τη μέση τιμή, ακριβώς επειδή κυριαρχεί στις ώρες που μετράει περισσότερο (στις αιχμές). Τον Μάιο 2026, το ακριβό φυσικό αέριο ανέβασε ξανά τη χονδρική τιμή ρεύματος, δημιουργώντας ανησυχία για τους λογαριασμούς του καλοκαιριού. Συνοψίζοντας, η αλυσίδα είναι ακριβώς όπως την έχουμε περιγράψει:
- Έλλειψη αποθήκευσης → η φθηνή μεσημεριανή ηλιακή ενέργεια δεν μπορεί να αποθηκευτεί για το βράδυ → το σύστημα στρέφεται σε αέριο στις βραδινές ώρες αιχμής → το αέριο γίνεται η οριακή τιμή σε αυτές τις ώρες → η χονδρική τιμή εκτινάσσεται το βράδυ → αυτή η ακριβή χονδρική μεταφέρεται στα πράσινα τιμολόγια του επόμενου μήνα → οι καταναλωτές πληρώνουν περισσότερο.
Είναι ακριβώς το σημείο όπου συγκλίνουν όλα όσα συζητήσαμε: Η καθυστέρηση στις μπαταρίες δεν είναι μόνο “χαμένη πράσινη ενέργεια” σε αφαιρετικό επίπεδο – μεταφράζεται άμεσα σε υψηλότερο λογαριασμό ρεύματος για κάθε ελληνικό νοικοκυριό, ιδιαίτερα όσα είναι σε πράσινα τιμολόγια. Άρα η ευθύνη της κυβέρνησης είναι προφανής. Το θέμα είναι αδιάφορο για τον Έλληνα καταναλωτή αν αυτό έχει συμβεί λόγω κακών εκτιμήσεων η σκοπίμως.
Σχόλια