Titos Christodoulou
Τα τύμπανα του πολέμου στη Μέση Ανατολή ηχούν πλέον με μια εκκωφαντική ένταση, σημαδεμένα από ένα πρωτοφανές τελεσίγραφο που καταργεί τα όρια μεταξύ γεωπολιτικής στρατηγικής και υπαρξιακού αφανισμού. Η ανατριχιαστική προειδοποίηση του Τραμπ : «Ένας ολόκληρος πολιτισμός θα πεθάνει απόψε, για να μην επιστρέψει ποτέ ξανά» θέτει μια εφιαλτική αντίστροφη μέτρηση για το ιρανικό καθεστώς.
Στοχοποιώντας τους πυλώνες επιβίωσης ενός έθνους, όπως τους σταθμούς παραγωγής ενέργειας και τις γέφυρες, η αμερικανική ηγεσία παρουσιάζει την ισοπέδωση των υποδομών ως το «αναγκαίο τίμημα» για τη διάσωση της παγκόσμιας οικονομίας και την πάταξη της τρομοκρατίας.
Από την άλλη πλευρά, η αντίδραση της Τεχεράνης είναι εξίσου συγκλονιστική. Η έκκληση του καθεστώτος προς τους νέους, τους αθλητές και τα παιδιά να σχηματίσουν «ανθρώπινες αλυσίδες» γύρω από αυτούς τους στόχους, δημιουργεί έναν ηθικό λαβύρινθο.
Ο Τραμπ απορρίπτει αυτή την κίνηση ως «έλλειψη γενναιότητας», υποστηρίζοντας ότι το καθεστώς θυσιάζει αθώους για να προστατεύσει την παραμονή του στην εξουσία. Όμως, εδώ γεννάται το θεμελιώδες ερώτημα της ευθύνης: αν το καθεστώς θεωρείται «απάνθρωπο» επειδή χρησιμοποιεί το λαό του ως ασπίδα, πώς διαφοροποιείται η πλευρά που είναι έτοιμη να πατήσει τη σκανδάλη πάνω σε αυτές τις ασπίδες;
Σε αυτή τη γιγαντιαία σύγκρουση, το Διεθνές Δίκαιο και οι Συμβάσεις της Γενεύης μοιάζουν με ψίθυρο μέσα σε καταιγίδα. Ενώ η χρήση ανθρώπινων ασπίδων αποτελεί έγκλημα πολέμου, η «δυσανάλογη χρήση βίας» και η εσκεμμένη καταστροφή πολιτικών υποδομών καταδικάζονται εξίσου από την παγκόσμια κοινότητα.
Γινόμαστε μάρτυρες μιας ζοφερής αναβίωσης του δόγματος «ο σκοπός αγιάζει τα μέσα». Είτε αυτός ο σκοπός βαφτίζεται ιερός στο όνομα του Αλλάχ, του Θεού ή του Γιαχβέ, το αποτέλεσμα παραμένει το ίδιο: οι αθώοι μετατρέπονται σε «παράπλευρες απώλειες» σε μια θεοκρατική και πολιτική σκακιέρα.
Όταν μια υπερδύναμη απειλεί να σβήσει έναν «πολιτισμό» για να τιμωρήσει μια κυβέρνηση, και μια κυβέρνηση χρησιμοποιεί τον ίδιο της τον «πολιτισμό» ως φυσικό φραγμό απέναντι στους πυραύλους, η έννοια του «αθώου πολίτη» παύει να υφίσταται.
Τελικά, και οι δύο πλευρές διεκδικούν το ηθικό πλεονέκτημα ενώ στέκονται στο χείλος της αβύσσου! Η τραγωδία έγκειται στο γεγονός ότι, όσο ερίζουν για το ποιος είναι ο μεγαλύτερος «βάρβαρος», εκατομμύρια ζωές κρέμονται από μια κλωστή, εγκλωβισμένες σε έναν κύκλο βίας όπου η ανθρώπινη αξιοπρέπεια θυσιάζεται στον βωμό της απόλυτης κυριαρχίας.
Στο μεταξύ, και παρά το γεγονός ότι ο κόσμος βρίσκεται στο χείλος μιας ολοκληρωτικής σύγκρουσης, οι μεγάλες δυνάμεις φαίνεται να παρακολουθούν τις εξελίξεις σε κατάσταση «παράλυσης». Η Ρωσία, η Κίνα και η Ευρωπαϊκή Ένωση περιορίζονται μέχρι στιγμής σε ρόλο παθητικού θεατή, αποφεύγοντας μια δυναμική παρέμβαση που θα μπορούσε να αναχαιτίσει το αμερικανικό τελεσίγραφο. Μια επίσημη, κοινή διαμεσολαβητική πρωτοβουλία της τελευταίας στιγμής, που θα προσέφερε μια διπλωματική διέξοδο για το άνοιγμα των Στενών χωρίς την πλήρη ταπείνωση του Ιράν, φαντάζει ως η μόνη ελπίδα για να αποφευχθεί η καταστροφή. Ωστόσο η απουσία συντονισμού μεταξύ τους αφήνει το πεδίο ελεύθερο για την υλοποίηση μιας επικείμενης καταστροφής κι αυτή η στάση δεν τις απαλλάσσει από τη δική τους ιστορική και ηθική ευθύνη, καθώς σε στιγμές που διακυβεύεται ένας ολόκληρος πολιτισμός, η απραξία παύει να είναι ουδετερότητα και μετατρέπεται σε μια σιωπηρή αποδοχή του μοιραίου.
Καληνύχτα Κεμάλ, αυτός ο κόσμος δεν θα αλλάξει ποτέ…

Σχόλια