Cicero : Οι «μεγάλοι» δημοσιογράφοι των mainstream μέσων ενημέρωσης αντιλαμβάνονται την πραγματικότητα μέσα από το πρίσμα της προνομιακής ζωής τους και αυτό διαστρεβλώνει αναπόφευκτα την άποψή τους.

την

Cicero : Οι «μεγάλοι» δημοσιογράφοι των mainstream μέσων ενημέρωσης αντιλαμβάνονται την πραγματικότητα μέσα από το πρίσμα της προνομιακής ζωής τους και αυτό διαστρεβλώνει αναπόφευκτα την άποψή τους.
Cicero : Tα mainstream μέσα ενημέρωσης υφίστανται ολοένα και μεγαλύτερη κριτική. Γίνεται λόγος για «ψεύτες» (Lügenpresse) και «προδότες». Επιβεβαιώνετε αυτούς τους ισχυρισμούς ;
Michael Hartmann : Ναι αλλά όχι με αυτήν την μορφή γιατί παραβλέπει τον πυρήνα του προβλήματος. Ο όρος «Lügenpresse» σημαίνει ότι οι δημοσιογράφοι λένε ή γράφουν συνειδητά αναλήθειες. Αυτό συμβαίνει συχνά αλλά το πραγματικό πρόβλημα είναι διαφορετικό. Οι «μεγάλοι» δημοσιογράφοι των mainstream ΜΜΕ αντιλαμβάνονται την πραγματικότητα μέσα από το πρίσμα της προνομιακής ζωής τους και αυτό διαστρεβλώνει αναπόφευκτα την άποψή τους.
Cicero : Αυτό σημαίνει ότι γνωρίζουν ελάχιστα για το τι πραγματικά απασχολεί τους ανθρώπους ;
Λόγω των σπουδών τους και, κυρίως, του εισοδήματός τους, η πλειονότητα των δημοσιογράφων των μεγάλων μέσων ενημέρωσης ζει σε έναν κόσμο που έχει ελάχιστα κοινά με αυτόν της πλειοψηφίας του πληθυσμού.
Το ίδιο συμβαίνει με τα μεγάλα έντυπα μέσα. Συνήθως αυτοί οι δημοσιογράφοι δεν γνωρίζουν σχεδόν κανέναν στο περιβάλλον τους που να έχει πολύ λιγότερα χρήματα και φυσικά κανέναν που να είναι πραγματικά φτωχός. Μένουν σε ακριβά προάστια και γειτονιές μακριά από τα λαικά στρώματα. Κατά κανόνα βλέπουν την κοινωνία μέσα από αυτά τα παραμορφωτικά γυαλιά και μπορούν να καθησυχάζονται για την ορθότητα των θέσεων τους αφού δεν διαφέρουν από αυτές των συναδέλφων τους, φίλων τους και γνωστών τους.
Cicero : Ζουν σε κάτι σαν ακαδημαϊκή φούσκα ;
Ναι και αυτό ισχύει για τους περισσότερους ανθρώπους των λεγόμενων κορυφαίων μέσων ενημέρωσης, Ζουν στην ακαδημαϊκή-αστική φούσκα τους. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η προσπάθεια της Süddeutsche Zeitung να επηρεάσει τις εκλογές στην Βαυαρία. Όσο δικαιολογημένη και αν ήταν στην ουσία η κριτική στον Hubert Aiwanger, οι συντάκτες εκτίμησαν εσφαλμένα τον αντίκτυπο των άρθρων τους. Απέτυχαν γιατί μπέρδεψαν τις διαθέσεις των πολιτών στο Μόναχο με τις διαθέσεις των πολιτών συνολικά της Βαυαρίας. Στο Μόναχο, οι Πράσινοι κέρδισαν και τις τέσσερις συνοικίες του κέντρου της πόλης και στο κέντρο του Μονάχου, με ποσοστό άνω του 44 τοις εκατό, πήραν ακόμη και σχεδόν διπλάσιες ψήφους από το CSU και τους Freie-Wälher μαζί. Δεδομένου ότι η Süddeutsche Zeitung εδρεύει σε μία από αυτές τις περιοχές και το δημοσιογραφικό και εκδοτικό της επιτελείο εργάζεται και ζει κυρίως σε αυτές τις περιοχές, δεν παρατήρησαν πόσο διαφορετική ήταν η διάθεση των πολιτών στην υπόλοιπη χώρα. Το ίδιο ισχύει για όλους τους δημοσιογράφους που εργάζονται για τα σημαντικά μέσα ενημέρωσης στο Βερολίνο, τη Φρανκφούρτη ή το Αμβούργο και καθορίζουν το πολιτικό ρεπορτάζ.
Cicero : Έχουν αυτοί οι δημοσιογράφοι ιδιαίτερες σχέσεις με την ελίτ των πολιτικών και των επιχειρηματιών ;
Από τότε που η κυβέρνηση μετακόμισε στο Βερολίνο, η εγγύτητα, ειδικά μεταξύ της ελίτ των μέσων ενημέρωσης και της πολιτικής ελίτ, αυξήθηκε πολύ. Το πώς άλλαξε η σχέση φαίνεται, για παράδειγμα, στην εναλλαγή των κυβερνητικών εκπροσώπων με τις διοικήσεις των δημόσιων ραδιοτηλεοπτικών φορέων. Οι στενές προσωπικές σχέσεις επιβεβαιώνονται και από τους γάμους μεταξύ πολιτικών και δημοσιογράφων.
Cicero : Τι σημαίνει αυτή η στενή εγγύτητα μεταξύ πολιτικής και επιχειρήσεων όσον αφορά την επιλογή των θεμάτων ;
Περιορίζει το οπτικό πεδίο. Προτεραιότητα δίνεται σε εκείνα τα θέματα που οι ελίτ θεωρούν ως προτεραιότητα, ανεξάρτητα από το τι θεωρεί η πλειοψηφία του πληθυσμού.Τα μεγάλα talk show στην τηλεόραση το δείχνουν πολύ ξεκάθαρα.
Cicero : Μπορείτε να μας δώσετε ένα παράδειγμα αυτής της ασυμφωνίας;
Πέρυσι, ο πόλεμος της Ουκρανίας ήταν το κεντρικό θέμα 46 εκπομπών στα talk show του ARD και του ZDF, ενώ ο πληθωρισμός, που είναι τόσο σημαντικός για τους περισσότερους πολίτες ήταν το θέμα μόλις πέντε.
Cicero : Είναι και αυτός ένας λόγος για τον οποίο όλο και περισσότεροι πολίτες είναι αρνητικοί απέναντι στα ΜΜΕ ;
Είναι εξαιτίας αυτής της παραμορφωμένης αντίληψης και της ατζέντας των θεμάτων που προβάλουν. Πολλοί πολίτες δεν αισθάνονται πλέον ότι τους αφορούν οι προτεραιότητες των ΜΜΕ. Τα τελευταία χρόνια, αυτή η εμπεδωμένη εντύπωση έχει αυξηθεί αισθητά λόγω τριών εξαιρετικών προβλημάτων : της πανδημίας του κορωνοϊού και των πολέμων στην Ουκρανία και τη Γάζα.
Cicero : Ωστόσο, με φόντο την άνοδο των λαϊκιστών πολιτικών, η σημασία των μέσων ενημέρωσης για τη δημοκρατία αυξάνεται...
Αν ήθελε να ανταποκριθεί στον ρόλο της ως τέταρτη εξουσία έτσι έπρεπε να είναι. Ωστόσο, η πραγματική εξέλιξη τείνει να πάει προς την αντίθετη κατεύθυνση. Τα κύρια μέσα ενημέρωσης αποτυγχάνουν ολοένα και περισσότερο στον ρόλο τους για υπεύθυνη, σωστή και αντικειμενική ενημέρωση των πολιτών.
Cicero : Τώρα δεν είναι λίγοι εκείνοι που ζητούν την κατάργηση των δημόσιων τελών λόγω αυτής της ασυμφωνίας. Πιστεύετε ότι είναι μια καλή λύση;
Όχι, γιατί αργά ή γρήγορα θα υπάρχουν μόνο ιδιωτικά μέσα. Αρκεί να κοιτάξετε στη Γαλλία για να δείτε πού πηγαίνει αυτό. Λίγοι δισεκατομμυριούχοι κατέχουν τα περισσότερα έντυπα μέσα αλλά ελέγχουν και την πλειοψηφία των τηλεοπτικών σταθμών. Κάνουν πολιτική με πολύ άμεσο τρόπο, όπως ο Vincent Bolloré, του οποίου τα μέσα ενημέρωσης προώθησαν τον δεξιό εξτρεμιστή πολιτικό Éric Zemmour ως υποψήφιο για την προεδρία εξαρχής. Ο Ρούπερτ Μέρντοχ και ο Σίλβιο Μπερλουσκόνι είναι περαιτέρω παραδείγματα. Για τη Γερμανία, αυτό θα σήμαινε ότι οι ιδιοκτήτες μεγάλων εταιρειών μέσων ενημέρωσης όπως οι Mohn ή οι Springer θα μπορούσαν να επεκτείνουν σημαντικά την πολιτική τους επιρροή. Τα πράγματα δεν πρέπει να πάνε προς αυτή την κατεύθυνση. Αυτό που θα ήταν απαραίτητο θα ήταν μια σημαντική μείωση του ρόλου των κομμάτων στα εποπτικά όργανα.
Cicero : Πώς θα μπορούσε να εφαρμοστεί αυτό στην πράξη ;
Με την δυνατότητα, για παράδειγμα, να εκλέγονται τα ραδιοτηλεοπτικά συμβούλια από τους συνδρομητές των σταθμών.
Cicero
19/12/23
via  Babis Georges Petrakis

 

Σχόλια

Δημοσίευση σχολίου