Του ΣΑΒΒΑ ΙΑΚΩΒΙΔΗ
Η προβλεπτικότητα και η διορατικότητα είναι θεμελιώδεις αρχές στην άσκηση σοβαρής και αξιόπιστης διπλωματίας. Η κρίση στην Ουκρανία υπέβοσκε εδώ και πολλούς μήνες. Οι αιτίες της ανάγονται στην ιστορία και ειδικά μετά την κατάληψη της Κριμαίας από τους Ρώσους, το 2014.
Στοιχειώδης μεθοδικότητα επέβαλλε στην Κυβέρνηση έγκαιρα και προληπτικά να είχε μελετήσει και αποφασίσει μέτρα και τρόπους ανάσχεσης συνεπειών στο κράτος και στην οικονομία. ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΕΔΩ
Μετά τα ταξίδια του στα Αραβικά Εμιράτα και στη Σαουδική Αραβία, ο Πρόεδρος συγκάλεσε δύο συσκέψεις. Μία, την περ. Πέμπτη, του Εθνικού Συμβουλίου και προχθές Παρασκευή, ευρεία σύσκεψη υπουργών και υπηρεσιακών παραγόντων για να μελετήσουν τις επιπτώσεις στην Κύπρο της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία και ειδικά μετά τις ευρωπαϊκές κυρώσεις. Για πολλοστή φορά η ίδια ανεπρόκοπη, κυπριακής κοπής, πρακτική:
Οι ταγοί μας σπεύδουν εκ των υστέρων να συμμαζέψουν τα ασυμμάζευτα. Τώρα μελετούν τις συνέπειες στον τουρισμό, που θα υποστεί καίριο πλήγμα, αφού η ρωσική και η ουκρανική αγορά ήταν από τις πιο σημαντικές.
Τώρα ανησυχούν για τη μείωση πτήσεων προς Κύπρο και τη συνεπακόλουθη μείωση αφίξεων ξένων επισκεπτών. Τώρα αναζητούν άλλες τουριστικές αγορές. Τώρα ανησυχούν για την προμήθεια σιτηρών.
Όμως, η κυπριακή αχαμπαροσύνη θριάμβευσε ξανά, ολέθρια και επικίνδυνα, στη διαχείριση του Κυπριακού. Η εξωτερική πολιτική είναι θέμα του εκάστοτε Προέδρου.
Άρα, όταν ο Υπουργός Εξωτερικών, Γ. Κασουλίδης, ανακοίνωσε, σε συνέντευξή του στην κυπριακή «Καθημερινή», ότι ακυρώνεται η πολιτική των επιδιωκόμενων κυρώσεων κατά της Τουρκίας και προτάσσουμε Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης (ΜΟΕ), είχε εκ προοιμίου την έγκριση του Ν. Αναστασιάδη.
Δεν θα αναφερθούμε σε όσους κατά καιρούς παλληκαρισμούς εναντίον της Τουρκίας, ο Πρόεδρος επιδόθηκε, χωρίς, φυσικά, να τους εννοεί. Θα περιοριστούμε στα τουρκο-ΜΟΕ, τα οποία έγιναν τώρα η καταστροφική παντιέρα των Αναστασιάδη, Κασουλίδη, Αβ. Νεοφύτου. Ιδού το παρανοϊκό της πολιτικής τους:
>Την ώρα που οι εταίροι μας (μαζί και η Κύπρος) επιβάλλουν κυρώσεις κατά του Ρώσου εισβολέα, η Λευκωσία, καθ’ υποκίνηση των Εγγλέζων, εξαγγέλλει ΜΟΕ ως νέο καλόπιασμα της κατοχικής Τουρκίας για να επανέλθει στο τραπέζι των συνομιλιών.
>Την ώρα που η υποκριτική Δύση ανεμίζει το Διεθνές Δίκαιο και συγκαλεί το Διεθνές Δικαστήριο για να δικάσει τον Πούτιν για εγκλήματα πολέμου, οι ανίδεοι της Λευκωσίας ξεπλένουν την τουρκική κατοχή!
Η Τουρκία και οι εδώ εγκάθετοί της απέρριψαν την προσφορά της ελληνικής πλευράς και επιμένουν στην αναγνώριση δύο κρατών. Η Τουρκία, ως επιτυχημένος επιτήδειος ουδέτερος γκρίζος λύκος, επιχειρεί να αποκομίσει οφέλη από την ουκρανική αναμπουμπούλα.
Ο Ερντογάν επιδίωξε να διαμεσολαβήσει μεταξύ της Μόσχας και του Κιέβου. Και η Ελλάδα; Έστειλε όπλα και πυρομαχικά στους Ουκρανούς. Ο Έλληνας Πρωθυπουργός, Κ. Μητσοτάκης, σε ομιλία του στη Βουλή των Ελλήνων την περ. Τρίτη, είπε:
- «Ήμασταν πάντα στη σωστή πλευρά της Ιστορίας και αυτό κάνουμε και τώρα. Είμαστε και εμείς Δύση και προωθούμε τη διεθνή νομιμότητα. Ζούμε με την πληγή της Κύπρου και δεχόμαστε απειλές για τα νησιά μας. Δεν μπορούμε να στεκόμαστε αδιάφορα απέναντι σε αυταρχικούς ηγέτες που θέλουν να ξαναζωγραφίσουν τα σύνορα. Εδώ δεν χωρούν ίσες αποστάσεις. Ή είσαι με την ειρήνη και το Διεθνές Δίκαιο, ή είσαι απέναντί τους».
Σωστά όλα αυτά, αλλά… Λέγονται κατόπιν εορτής και αφού ξέσπασε η καταιγίδα. Αθήνα και Λευκωσία όφειλαν εκ συμφώνου να ενεργήσουν προληπτικά. Για να είσαι ομοτράπεζος των μεγάλων, δεν αρκεί να δηλώνεις υποταγή για να φανείς αρεστός. Καλείσαι να είσαι αξιόπιστος, δηλ. προβλεπτικός και διορατικός.
Αφού Ελλάδα και Κύπρος αποφάσισαν και προσδέθηκαν στο Δυτικό, αμερικανικό, ευρωπαϊκό άρμα, έπρεπε προληπτικά να είχαν εκδηλώσει τις προθέσεις τους ώστε, αργότερα, να νομιμοποιούνται να ζητήσουν ανταλλάγματα. Πώς;
Ο Έλληνας Πρωθυπουργός γιατί δεν ενδιαφέρθηκε έγκαιρα να διαμεσολαβήσει μεταξύ Πούτιν και Ζελένσκι όταν η κρίση άρχισε να κορυφώνεται; Ο Πρόεδρος Αναστασιάδης γιατί δεν προσκάλεσε τη ρωσική και την ουκρανική αντιπροσωπεία να συναντηθούν στη Λευκωσία για συνομιλίες;
Το έκανε ο Ερντογάν με τον Αλίεφ του Αζερμπαϊτζάν, το κάνουν οι Ισραηλινοί! Την περ. Δευτέρα, ο Έλληνας Κυβ. Εκπρόσωπος δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο ελληνικά μαχητικά να σταθμεύουν στην Πολωνία για να ενισχύσουν την ουκρανική αεράμυνα.
Δεν θα ρωτήσουμε οργισμένα, γιατί ελληνικά αεροσκάφη δεν σταθμεύουν μόνιμα στην Κύπρο. Διερωτώμεθα:
- Γιατί η Αθήνα δεν έκανε αυτήν την πρόταση πριν αρχίσει ο πόλεμος;
- Γιατί ο Αναστασιάδης δεν ήθελε να μεταβεί στην πιο κρίσιμη Σύνοδο της ΕΕ; Οι απαντήσεις είναι τραγικά απλές: Μητσοτάκης και Αναστασιάδης πυροβόλησαν τα πόδια τους!
- >Ο μεν Μητσοτάκης έχει κυριολεκτικά αλυσοδεθεί στο αμερικανικό άρμα με την ψευδαίσθηση ότι την κρίσιμη στιγμή οι ΗΠΑ θα παρέμβουν κατά της Τουρκίας.
- >Ο δε Αναστασιάδης, μετά τα τουρκο-ΜΟΕ, με ποιαν αξιοπιστία να απαιτήσει κυρώσεις εναντίον μίας Τουρκίας, η οποία αναμένει να εισπράξει και από τους μεν και από τους δε τα οψώνια της επιτηδειότητάς της, μάλλον και σε βάρος μας;
Ο Ερντογάν έχει βγάλει τα συμπεράσματά του από τη ρωσική εισβολή και την απύθμενη δυτική υποκρισία. Η Αθήνα; Η Λευκωσία;
---------------
Ουκρανία, Κύπρος και δυτική υποκρισία: Το στρωμένο χαλί για κυρώσεις στη Ρωσία και το… αίτημα της Λευκωσίας που έμεινε στα αζήτητα
Μεταξύ των άψε- σβήσε κυρώσεων κατά της Ρωσίας λόγω Ουκρανίας και της άρνησης της Ευρωπαϊκής Ένωσης να υιοθετήσει μέτρα κατά της Τουρκίας, για την επιθετική συμπεριφορά της έναντι της Κύπρου, υπάρχει ένας… δρόμος υποκρισίας.
Πρόκειται για την επιβεβαίωση της πολιτικής των δυο μέτρων και δυο σταθμών, που θριαμβεύει στις προσεγγίσεις που υιοθετούνται από τη λεγόμενη διεθνή κοινότητα.
Είναι προφανές πως τα γεωστρατηγικά, οικονομικά συμφέροντα καθορίζουν την αντίδραση, συλλογικών και μη, έναντι ενεργειών τρίτων χωρών. Στην περίπτωση της Ουκρανίας και οι κυρώσεις ήταν έτοιμες και οι συλλογικές τοποθετήσεις ανακοινώθηκαν αμέσως μετά τις πρώτες αποφάσεις της Μόσχας σε βάρος του Κιέβου και της κλιμάκωσης μετά την έναρξη του πολέμου.
- Για την Κύπρο, με αίτημα της Λευκωσίας, συζητούνται εδώ και δυο πλέον χρόνια θέμα κυρώσεων κατά της Τουρκίας για τις παράνομες ενέργειες της στην κυπριακή ΑΟΖ ενώ στο μεταξύ ξεκίνησε και το άνοιγμα της περίκλειστης περιοχής της κατεχόμενης Αμμοχώστου.
Υπενθυμίζεται συναφώς ότι το καλοκαίρι του 2019, ένα μόλις μήνα μετά την πρώτη παράνομη γεώτρηση της Τουρκίας στην Κυπριακή ΑΟΖ, ξεκίνησε από τη Λευκωσία μια προσπάθεια υιοθέτησης ενός καθεστώτος κυρώσεων για φυσικά και νομικά πρόσωπα που εμπλέκονται στις παράνομες ενέργειες της Τουρκίας στην ΑΟΖ της Κύπρου. Το εγχείρημα τούτο, που υιοθετήθηκε από τη Λευκωσία, ήταν ιδιαίτερα δύσκολο, καθώς ήταν γνωστή η στάση κάποιων κρατών-μελών της Ε.Ε.
Αυτή η στάση ήταν αποτέλεσμα τόσο των οικονομικών σχέσεων που διατηρούσαν οι χώρες αυτές με την κατοχική Τουρκία όσο και επειδή η Άγκυρα εκβίαζε με το μεταναστευτικό.
Τον Ιανουάριο του 2021, ο τότε υπουργός Εξωτερικών, Νίκος Χριστοδουλίδης, έγραφε σε άρθρο του στο «Φιλελεύθερο» ότι «η προσπάθεια ήταν ακόμα πιο δύσκολη λόγω του ότι δεν υπήρξε προηγούμενο στα χρονικά της ΕΕ λήψης μιας τέτοιας απόφασης εναντίον ενός κράτους μέλους του ΝΑΤΟ και μάλιστα υποψήφιας προς ένταξη στην ΕΕ χώρας.
Πόσο δε μάλλον, όταν υπήρχε ενώπιον μας και σχετική νομική γνωμάτευση, η οποία υποστήριζε ότι δεν είναι δυνατό να επιβληθούν περιοριστικά μέτρα σε υποψήφια για ένταξη χώρα στην ΕΕ. Ο στόχος ήταν υπερβολικά φιλόδοξος και η Τουρκία θα τον πολεμούσε αξιοποιώντας κάθε σχέση της».
Αν και υιοθετήθηκε ένα καθεστώς κυρώσεων, αποφάσεις που θα επηρέαζαν την Άγκυρα, αν και έγινα μικρά βήματα. Άλλωστε, όταν το θέμα συζητείτο στα ευρωπαϊκά όργανα, ένα… αόρατο χέρι, γερμανικό και παλαιότερα και βρετανικό, φρέναρε τις όποιες αποφάσεις.
- Ήταν το χέρι που προστάτευε την κατοχική δύναμη. Η Τουρκία παρά τις «προειδοποιήσεις» της Ευρωπαϊκής Ένωσης, γνωρίζοντας προφανώς ότι η τράπουλα ήταν σημαδεμένη και ενόψει του γεγονότος ότι κάποια κράτη-μέλη την καθησύχαζαν και διαβεβαίωναν πως κυρώσεις δεν θα αποφασίζονταν, προχωρούσε σε έρευνες και γεωτρήσεις στην κυπριακή ΑΟΖ ενώ παράλληλα άρχισε την υλοποίηση των σχεδιασμών της για βαθμηδόν εποικισμό της περίκλειστης περιοχής της Αμμοχώστου.
Παρά τις δυσκολίες, το εργαλείο των κυρώσεων παρέμεινε στο τραπέζι των Ευρωπαίων, προκαλώντας την ενόχληση της πλειοψηφίας των εταίρων μας. Αυτό κράτησε μέχρι τις αρχές του 2022.
Μέχρι, δηλαδή και της ανάληψης του υπουργείου Εξωτερικών, Ιωάννη Κασουλίδη, ο οποίος έθεσε ως προτεραιότητα του να στείλει στο αρχείο το εργαλείο αυτό και να επαναφέρει μια ξαναζεσταμένη συνταγή, αυτή των Μέτρων Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης, που απέρριψε εκ του προοιμίου τουρκική πλευρά.
Η τακτική των κυρώσεων, που τόσο πολεμήθηκε από τρίτους και υπονομεύθηκε εκ των έσω, δεν ήταν οτιδήποτε άλλο παρά μια αποτρεπτική κίνηση ή έστω συντήρησης του θέματος αυτού στο προσκήνιο, την ώρα που η κατοχική δύναμη προέλαυνε στην κυπριακή ΑΟΖ. Άλλωστε, η Κυπριακή Δημοκρατία δεν είχε άλλη αποτρεπτική δύναμη καθώς μειωμένες είναι οι αμυντικές της δυνατότητες.
Η Λευκωσία ταλαιπωρήθηκε με τις κυρώσεις. Μέχρι που πρυτάνευσε στην κυπριακή κυβέρνηση η πολιτική του κατευνασμού. Των δώρων προς την Τουρκία για να «πεισθεί» και ξεκινήσει τις συνομιλίες. Αυτοί, οι οποίοι τα λένε αυτά φαίνεται να μην ακούνε όσα προτάσσουν οι Τούρκοι. Ότι, δηλαδή, για να αρχίσουν διαπραγματεύσεις θα πρέπει να αναγνωριστεί το ψευδοκράτος.
Η Κύπρος δεν είναι Ουκρανία και η Ρωσία δεν είναι Τουρκία. Πριν να ξεσπάσει η κρίση στο ρώσο-ουκρανικό μέτωπο το χαλί ήταν στρωμένο για τις κυρώσεις.
- Παρά το γεγονός ότι το θέμα των κυρώσεων χρησιμοποιείται κατά το δοκούν και εφαρμόζουν εκεί που επιλέγουν οι βασικοί διεθνείς παίκτες, ο πόλεμος στην Ουκρανία επιβεβαίωσε πως το εργαλείο αυτό παραμένει στην ατζέντα. Ποιους αφορά και πότε χρησιμοποιείται αυτό είναι ένα άλλο μεγάλο θέμα.
Περαιτέρω, οι κινήσεις της Μόσχας, που περιλαμβάνουν αναγνώριση περιοχών, εισβολή, προσάρτηση εδαφών, ανοίγουν την όρεξη και του Ερντογάν.
Ο Πρόεδρος της κατοχικής δύναμης επενδύει στην αναγνώριση του ψευδοκράτους, το οποίο είναι δημιούργημα της εισβολής στην Κύπρο το 1974, της συνεχιζόμενης κατοχής εδάφους της ενώ προετοιμάζεται και για το σενάριο της προσάρτησης.
Σχόλια